„Nagle pukanie do drzwi”

P1050741

Keret kontra Topor w DKK-KKD

Na ósmym spotkaniu Dyskusyjnego Klubu Książki, które odbyło się 5 października, zmierzyliśmy się z opowiadaniami Etgara Kereta umieszczonymi w zbiorze „Nagle pukanie do drzwi". Oczywiście nie obyło się bez porównań z makabrycznym poczuciem humoru Rolanda Topora. Ale po kolei.

P1050748

Etgar Keret – urodzony w 1967 roku – to pisarz izraelski, polskiego pochodzenia, okrzyknięty mistrzem krótkiej formy. Wykładowca Wyższej Szkoły Filmowej w Tel Awiwie. Dla młodych Izraelczyków jest „idolem", dla krytyków „skandalistą z Tel Awiwu". Realizuje się również poza literaturą – jest współtwórcą musicalu, współautorem komiksów, satyrycznego programu telewizyjnego. Razem z żoną wyreżyserował „Meduzy", które otrzymały Złotą Kamerę na festiwalu w Cannes. Jest również laureatem nagrody MTV. Jego utwory tłumaczone były na wiele języków (angielski, niemiecki, włoski, holenderski, hiszpański, polski, rosyjski, arabski) i posłużyły do napisania scenariuszy około 50 filmów. W Polsce wydane zostały takie zbiory opowiadań jak: „Gaza blues", „Pizzeria „Kamikaze"", „Osiem procent z niczego", „Rury", „Tęskniąc za Kissingerem", „Kolonie Knellera", „Nagle pukanie do drzwi", „Siedem dobrych lat". Znany jest również jako „posiadacz" artystycznej instalacji Jakuba Szczęsnego, czyli Domu Kereta (zainteresowanych odsyłam na stronę internetową www.domkereta.pl). Dom ten słynie z tego, że w najszerszym swym punkcie ma 152 cm, a w najwęższym 92. Jest on miejscem działań twórczych artystów i intelektualistów z całego świata, można go zwiedzać, a powstał w Warszawie pomiędzy budynkami z dwóch epok – przedwojennej i peerelowskiej. Historyczne uwarunkowanie jego powstania przy ulicy Żytniej tłumaczy fakt, że spotykały się tam dwa getta – małe i duże, a kilkadziesiąt metrów od Domu Kereta była kładka łącząca oba getta.
Co możemy napisać o Rolandzie Toporze, do którego czasami bywa porównywana twórczość Kereta? Analogicznie – Roland Topor – urodzony w 1938 roku zmarł w 1997 – to francuski, znakomity pisarz, dramaturg, rysownik, grafik, reżyser teatralny i filmowy, aktor, scenarzysta i scenograf też polskiego pochodzenia – jego rodzice to polscy Żydzi, którzy przed II wojną światową wyemigrowali do Paryża. Rozgłos zyskał dzięki ekranizacji powieści „Chimeryczny lokator", której dokonał Roman Polański w 1976 roku – film nosi tytuł „Lokator". Twórczość Topora inspirowana jest surrealizmem, szokuje czarnym, wręcz makabrycznym poczuciem humoru, wprowadza nas do świata nonsensu, łamie przyjęte zasady, nie ulega konwenansom. Nie będę wymieniać wszystkich jego pisarskich osiągnięć – ale z całym przekonaniem polecam je Czytelnikom posiadającym „tragiczne" poczucie humoru. Na potrzeby naszego spotkania i porównania zbiorów opowiadań obu pisarzy wybrałam „Cztery róże dla Lucienne".
Jak wypadło porównanie?
Okazuje się, że Klubowicze generalnie nie lubią opowiadań, ale... . No właśnie zawsze jest jakieś ale. Po odczytaniu opowiadań Topora jedni byli ubawieni inni zbulwersowani, ale nikt nie pozostał obojętny. Opowiadania Kereta nie wywołały tak silnych emocji, ale w połączeniu ich z wypowiadanymi przez Kereta w wywiadach słowami nabierały realnego kształtu i zaskakiwały. Bez wątpienia bardziej surrealistyczny okazał się Topor choć i w opowiadaniach Kereta nie zabrakło tak zwanego realizmu magicznego. A jakie z opowiadań najbardziej utkwiły w pamięci Klubowiczów? Oczywiście tytułowe opowiadanie „Nagle pukanie do drzwi", „Lieland", „Jesus Christ", „Budyń", „Ostatnio akurat mi staje", „Wybierz kolor", „Złota rybka", „Po końcu" oraz „Jakie jesteś zwierzę?" zamykające cały zbiór. Pisanie pod presją, „niewinne?" ludzkie kłamstwa, samobójcze instynkty, chęć cofnięta czasu i powrotu do czasów dzieciństwa, bezwarunkowa miłość okazywana przez domowe zwierzę i domowemu zwierzęciu, rasizm, marzenia do spełnienia, dla każdego inne piekło w zależności od indywidualnych uwarunkowań, dziecięca ciekawość świata w kontrze z realizmem dorosłych. Tak, adekwatnie do wymienionych tytułów opowiadań, można podsumować przebieg dyskusji.
Czy warto czytać opowiadania? Na pewno tak. Czy warto czytać Etgara Kereta i Rolanda Topora? Również. Nie zakładajmy z góry, że krótkie formy literackie mniej znaczą. Obaj pisarze to mistrzowie suspensu krótkich opowiadań i każde z nich warte jest chwili zastanowienia się nad jego zawartością, bo – zapewniam – znaczeń ukrytych w nich wiele. Czarny humor, anegdota, przejaskrawienie rzeczywistości w przypadku prozy obu pisarzy pozwala ukazać wady świata i ludzi ale pozwala się jednocześnie zdystansować, bo jak twierdzi Etgar Keret „Anegdota jest świetnym sposobem radzenia sobie z problemami historycznymi, politycznymi. Można w niej zawrzeć treści buntownicze, które wypowiedziane bez tego opakowania byłyby trudne do przyjęcia. Nadmierna powaga paraliżuje, zamyka." Tak więc nabierzmy dystansu do siebie, świata, ludzi – uśmiechnijmy się nawet wtedy, gdy sytuacja wydaje się nam beznadziejna – czarne, surrealistyczne poczucie humoru może nam w tym pomóc.

DKK logo 2

Logo Instytut Książki 2

Logo NPRC 2


Z życia filii

III Ogólnopolskie Czytanie Jeżycjady

j1

Filia nr 15

III Ogólnopolskie Czytanie Jeżycjady w Filii nr 15 - Mec z udziałem uczniów Szkoły Podstawowej nr 46 im. Jana Kiepury w Sosnowcu miało miejsce 14 marca 2019. W tym roku w roli głównej „Kłamczucha". Uczniowie podzielili role między sobą: część omawiała najważniejsze momenty z książki, reszta czytała fragmenty na ich potwierdzenie. Wygląd, charakter i przygody Anieli Kowalik zostały utrwalone na nagraniach i portretach. Wkrótce będzie można obejrzeć filmik edukacyjny z tego wydarzenia w ramach projektu naszej biblioteki „Lektury na plan". Na zakończenie aktorskich wystąpień nasi młodzi uczestnicy podjęli się malowania parasolek, które pozostały trwałą reklamą Jeżycjady w naszej filii!

Więcej…

Nadchodzi wiosna!

mot1

Filia nr 3

Choć na dworze jeszcze szaro i ponuro, w Filii nr 3 w Klimontowie już czuć wiosnę. Na zorganizowanych przez naszą filię zajęciach, dzieci z Przedszkola Miejskiego nr 53 wyczarowywały kolorowe, wiosenne kwiaty i motylki. Mamy nadzieję, że taką barwną wiosnę, jak ta na dziecięcych obrazkach, zobaczymy już wkrótce za oknem.

Więcej…

"Wiosno, wiosno!" - wernisaż

mic7

Filia nr 2

14 marca 2019 w Filii nr 2 - Rudna IV odbył się wernisaż wystawy "Wiosno, wiosno!" Wiesławy Michalskiej - malarki i poetki. Prace Wiesławy Michalskiej, a także większość wierszy, które autorka zaprezentowała, utrzymane są w wiosennym klimacie; przedstawiają budzącą się do życia przyrodę i pierwsze wiosenne kwiaty. Jest to 38. wystawa indywidualna Wiesławy Michalskiej, a wernisaż odbył się w ramach 35-lecia Stowarzyszenia Twórców Kultury Zagłębia Dąbrowskiego w Będzinie, do którego malarka od wielu lat należy. Zgromadzeni goście wysłuchali także polskich szlagierów w wykonaniu Bożeny Związek przy współudziale jej męża Tadeusza.

Więcej…

Spotkanie z pisarką i konkurs pięknego czytania

bo1

Filia nr 20

14 marca 2019 w Filii nr 20 uczniowie kl. V Szkoły Podstawowej nr 27 spotkali się z zagłębiowską poetką, Krystyną Borkowską. Poetka i animatorka kultury jest autorką 14 tomików poezji, w tym dwóch publikacji dla dzieci "Bajki Pani Krysi" i "W Cukierkowie". W miłej i serdecznej atmosferze uczniowie słuchali opowieści o niej i jej twórczości. Dzieci chętnie zadawały pytania, na które Pani Krystyna udzielała wyczerpujących odpowiedzi. Był też konkurs zorganizowany przez poetkę oraz wspólne czytanie "Bajek Pani Krysi". Na zakończenie dzieci pięknie podziękowały, no i nie obyło się bez autografów, które Poetka z przyjemnością dawała. Ale to nie wszystko...

Więcej…
Joomla templates by Joomlashine